Սովորել սովորելու կարևորության մասին

Լենին պապին հորդորում էր «Учиться, учиться, учиться»,  հայտնի ասացվածքն ասում է «Учиться никогда не поздно», իսկ մենք` երիտասարդներս շարունակում ենք համալսարանը համարել պարտադիր այցելության վայր` հաճախ մոռանալով այցի սկզբնական և ամենակարևոր նպատակի մասին:

Ինչպես գիտենք, կրթությունը կարևոր է որպես մասնագետ կայանալու համար: Բայց միայն ուսումնական պլանի առարկաները յուրացնելով` լավ մասնագետ չես դառնա: 

Պետք է սովորես սովորել ուսյալներից: 

Պետք է կարողանաս օգտվել ճիշտ աղբյուրներից: 

Պետք է կարողանաս փոխառել ոլորտում հաստատվածների փորձը, նույնն է, թե սովորես իրենց սովորածը սովորել:

Սովորելը միշտ մեծ պատիվ է եղել բանիմաց մարդկանց համար: Հնուց ի վեր գրաճանաչությունը մեծ առավելություն է եղել: Եվ այսօր, երբ մարդիկ դրա հանարավորությունն ունեն, բոլորն են տառաճանաչ: Հատուկ ծրագրավորված մեր հասարակությունում ծնողները գիտեն, որ երբ իրենց զավակը բոլորի իր 5 տարին, պիտի սկսեն հարմար դպրոց գտնեն, ուր պարտաճանաչ կամ ոչ այնքան 12 տարի շարունակ  հաճախելուց հետո  իրենց` արդեն միջնակարգ կրթություն ստացած դեռահաս-երեխան պետք է բուհ ընդունվի: Դա պարտադիր է: Այլ կերպ էլ ո՞նց: Իսկ բուհը սիրելով թե ոչ այնքան ավարտելուց և գիտելիքների շտեմարանը հարստացնելուց կամ նույն ծավալով թողնելուց հետո արդեն «տեսնենք` ոնց էրեխեն կուզի»: 

Այսինքն` սկզբունքորեն ցանկալի է գիտնական-զավակ ունենալը, բայց դե «էդքան սովորե՞լ կլնի»: Իհարկե` ոչ: Հետո «երեխա»- յին ձերդ գերազանցություն ԽԾԲ-ն կտեղաորի «նորմալ գործի» ու նա կսկսի փող վաստակել, օրինակ` որպես վարկային բաժնի մասնագետ աշխատելով` բազային բանասիրական կրթության «նախապայմանով», անգլերենի և համակարգչի լավ իմացությամբ: Դե իհրակե:

Իսկ, ասենք, այնպիսի մանրուքնե՞ր, ինչպիսիք են զանազան սեմինարներն ու թրեյնինգները, որոնք, բարեբախտաբար, ավելի ու ավելի հաճախ են կազմակերպվում մեր փոքրիկ պետության մեծ մասանգետների համար: 

Չէ´, դա անբանների գործն է. ազատ ժամանակ ունեն, թող գնան «մարդամեջ», շփվեն...

Իսկ այն, որ երթուղայինում քեզ իր հայացքով տեղդ պապիկին զիջել հորդորող տիկինը կարող է քեզ կրթել, քանիսի՞ մտքով է անցել: 

Քանի՞սն են գիտակցել, որ երբ իրենց փոքրիկ եղբոր հետ խանութ են մտնում ու տեսնում են կաթնամթերքի բաժնի հերթը,  ու ոչ թե «Նազիկ տոտային» խնդրում են իրեն շտապ «մի հատ սմետան» տալ (կարծես աշխարհը դադարել է պտտվել, ու միայն թթվասերի հրատապ առաքման դեպքում կշարժվի տեղից) , այլ լուռ գալիս կանգնում է բոլորից հետո և համբերատար սպասում են իրենց հերթին,  կրթում են իրենց փոքր եղբորը:

Կրթելը միայն ուսումնական հաստատությունների մենաշնորհը չէ: 

Դադարել ակնկալել?

Շարունակելով նախորդ թեման` կուզեմ ասել, որ անհնար է ապրել առանց ակնկալելու: Դա իմ կարծիքն է: Միգուցե ինչ-որ մեկին դա հաջողվում է: Ինձ ` ոչ: Ու դա բնավ չի վկայում այն մասին, թե ես իբր պակաս բարի եմ, կամ պակաս նվիրվող: Ամենևին էլ ոչ:

 Քանի որ շատ լավ գիտեմ, որ հարաբերությունները կառուցված են փոխադարձ շահերի վրա, ու թող ոչ ոք հրեշտակի թևիկներ չհագնի ու ինձ հակառակում չհամոզի: Ես վստահ եմ. եթե մեկը մյուսին չի կարող որևէ հարցում օգնել, նրանք երբեք չեն ընկերանա:

Քննարկման ուրիշ հարց է, որ ոմանք անպիսի մաքուր ու բարոյական շահ են ակնկալում դիմացինից, ինչպիսին են սերը, հարգանքը, ուրադրությունը, ջերմությունը: Դա բնական է: Դա նորմալ է: Դա բարոյական է: Դա մարդկային է:

Իսկ այն հարաբերությունները, որոնք հիմնված են այն հանգամանքի վրա, որ մեկը կարող է մյուսին ֆինանսական օգնություն տրամադրել` ի պատասխան միասին անցկացրած ժամանակի...այ դա հենց էլ մարդու` ինքն իրեն վաճառելն է: Գիտենք, թե ովքեր են իրենց "սերը" վաճառում:

Բայց, այնուամենայնիվ, ուզում ենք դա, թե չէ, գիտակցում ու ընդունում ենք դա, թե չէ, մենք միևնույն է ակնկալում ենք: 

Դա նման է նամակ գրելուն.երբ մենք մեկին սիրում կամ հարգում ենք, մենք նրան անտեսանելի "նամակ ենք գրում": Կախված մեր զգացմունքից հասցեատիրոջ հանդեպ` նամակի բովանդակությունը տարբեր է լինում, բայց նամակ միշտ էլ գրում են պատասխան ստանալու սպասումով:

Ակնկալում ենք միշտ, ակնկալում ենք բոլորից, ովքեր մեզ համար կարևոր են ու թանկ: Համենային դեպս` ես դա հասկացել ու ընդունում եմ, չնայած` մեծ դվարությամբ հասա սրան:

Ուրեմն` ուզում եմ, որ դադարենք նյութական և հասարակական ակնկալիքներից, այլ միայն սեր ու ուշադրություն ակնկալենք միմյանցից:

Բայց դե, ուզենք դա, թե չէ, կյանքը ծառայությունների բանկ է, որում մենք ավանդներ ենք ներդնում ու վարկեր վերցնում` միջանձնային հարաբերությունների հարթության վրա:

Պատասխան եմ ուզում

Ինձ համար կարևոր մի մարդ ինձ միշտ նախատում է, որ ես միջանձնային հարաբերություններում միշտ պատասխանի ակնկալիքով եմ առաջնորդվում: Ես էլ մի անգամ խիզախությունս բուռս հավաքեցի ու խոստովանեցի, որ դա իրոք այդպես է; Դե հա, ես այդպիսին եմ: Երևի շատ վատ է, բայց երբ ես սեր ու ջերմություն, ժամանակ ու հոգատարություն եմ նվիրում մեկին, ես սպասում եմ, որ ինքն էլ ինձ է նվիրելու;
Իսկ նա ասում է, որ դա սխալ է:
Հա, տսականորեն սխալ է: Պետք է` լավություն անել, ու մոռանալ..ես դա գիտեմ..շատ եմ լսել...Աստվածաշնչում էլ եմ կարդացել տենց մի միտք, եթե չեմ սխալվում: Բայց ախր ոնց...
Եթե ես դադարեմ մեկից մի բան ակնկալել ես կդադարեմ նրան իրոք սիրել: Եվ այն, որ երբ ես մի կտոր սեր եմ տալիս մեկին ու սպասում եմ նրա պատասխան մի կտոր սիրուն բնավ չի նշանակում, որ ես առանց հենց այդ կտոր սիրո չեմ կարող, չէ: Ուղղակի բոլոր նորմալ մարդկանց պես ես սիրում եմ հասկացված, սիրված ու գնահատված լինել: Իսկ երբ դիմացինս ինձ ցույց չի տալիս, որ ես իր համար թանկ եմ...

Մի խոսքով, մարդիկ, ում ես նվիրել եմ իմ սերն ու ջերմությունը, ու ով չի պատասխանել ամբողջ ծավալով...Վերադարձրեք իմ վատնած ռեսուրսները, ես դրանց կարիքն ունեմ: Կան մարդիկ, որքեր դա գնահատում են: Կան մարդիկ,ում դա պետք է:

Սիրում եմ աշունը

Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում եմ օդում:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հանդիպելու:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել, բայց իրականում քո մեջքի հետևում եմ լինում:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել, բայց իրականում քո մեջքի հետևում եմ լինում, ու դու փնթփնթում ես` թե "չէիր կարող արագացնել":
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել, բայց իրականում քո մեջքի հետևում եմ լինում, ու դու փնթփնթում ես` թե "չէիր կարող արագացնել", ու ես ներողություն եմ խնդրում, բայց դու միևնույն է ջղայնանում ես:
Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել, բայց իրականում քո մեջքի հետևում եմ լինում, ու դու փնթփնթում ես` թե "չէիր կարող արագացնել", ու ես ներողություն եմ խնդրում, բայց դու միևնույն է ջղայնանում ես ու անջատում հեռախոսը` գրեթե բղավելով, որ "ՍՊԱՍՈՒՄ ԵՍ ՉԷ?"

Սիրում եմ, երբ տերևները վազվզում են օդում, իսկ ես վազում եմ քեզ հետ հանդիպելու, ու դու զանգում ես, որ հարցնես, թե որտեղ եմ հասել, ու ես խաբում եմ, թե նոր եմ տանից դուրս եկել, բայց իրականում քո մեջքի հետևում եմ լինում, ու դու փնթփնթում ես` թե "չէիր կարող արագացնել", ու ես ներողություն եմ խնդրում, բայց դու միևնույն է ջղայնանում ես ու անջատում հեռախոսը` գրեթե բղավելով, որ "ՍՊԱՍՈՒՄ ԵՄ ՉԷ?, ու հենց ամբողջ ուժով ընկնում ես խեղճ նստարանի վրա, որը մեղավոր չէր, որ ես քեզ խաբում էի, ես հետևից ամուր-ամուր գրկում եմ քո թիկունքը ու շշնջում` 'Սիրում եմ աշունը...Շոպենի դո դիեզ մինոր վալսը...շոկոլադ..մեկ էլ` ՔԵԶ":

Ամառային տրամադրություն. թարմացրեք էկրանի նկարները...

Նայում եմ քեզ

Ես նայում եմ քեզ, նայում եմ,թե դու ոնց ես նայում մարդկանց, ընկերներիդ, փաստաթղթերիդ, մեքենայիդ ղեկին, հեռախոսիդ էկրանին, ծնողներիդ, երկինք, ինձ...Ես նայում եմ քեզ ու հասկանում եմ, որ դու ամենագեղեցիկն ես, որ աչքերս կարող են տեսնել. սիրում եմ նայել քեզ, երբ աշխատում ես, սիրում եմ նայել քեզ, երբ նվագում ես, սիրում եմ նայել քեզ, երբ ինձ ես նայում, սիրում եմ նայել քեզ, երբ դու նյարդայանանում ես, որ անվերջ քեզ եմ նայում: Սիրում եմ նայել, թե ինչպես ես հայացքդ բարձրացնում երկինք ու ժպտում արևին, սիրում եմ նայել, թե ինչպես ես չուզենալով դուռը փակում հետևիցդ, սիրում եմ նայել, թե ինչպես ես ձեռքդ մեկնում, որ դուռը բացես ինձ համար, սիրում եմ նայել, թե ինչպես ես ամեն անգամ ինձ տեսնելիս ակնոցդ հանում, որ նայեմ աչքերիդ, հետո էլի դնում, որովհետև նյարդայնանում ես երկար ու ծանր հայացքիցս: Սիրում եմ նայել քեզ, սիրում եմ նայել աչքերիդ, սիրում եմ նայել ձեռքերիդ, սիրում եմ նայել շուրթերիդ, սիրում եմ նայել քեզ: 

Վատնելու մասին

Ասում են` վատնելը մեղք է: Ստացվեց` բոլորս մեղանչում ենք ամեն օր, օրը մի քանի անգամ:
Իրոք, բոլորս էլ վատնում ենք..մեր ժամանակը, մեր փողերը, մեր սերը, մեր ուշադրությունը, մեր հոգատարությունը, մեր գիտելիքներն ու աշխատանքը, այն ամենն, ինչի արժեքը մի պահ մոռանում ենք:

Երբեմն պառկում էի քնելու մեղքի զգացումով, որովհետև չզանգեցի մորաքրոջս, չտեսա ընկերոջս, չներեցի սխալվածին, չբարձրացրի ընկածը, չուզեցա այն, ինչից վախենում էի, մի խոսքով բաց թողեցի հնարավորությունը: Իսկ հնարավորությունները միշտ չեն լինում:
Վերջերս քնելուց առաջ ուրիշ բաների մասին եմ մտածում, ուրեմն քիչ եմ վատնում: Վատնելը մեղք է, քանի որ կյանքը կարճ է, բա, տխուր ավարտ..Աչքդ թարթում ես, կյանքդ անցնում է, իսկ դու այնքան հնարավորություններ ես վատնել` ալարելով ու վախենալով....